Oruç tutmak vücudumuzu nasıl etkiliyor?
Ramazan ayında milyonlarca kişi gün boyu süren açlık ve susuzlukla oruç tutarken, bu süreçte vücutta önemli fizyolojik değişimler yaşanıyor. Peki, oruç tutmak vücudu nasıl etkiliyor? Oruç tutmaya vücut ne zaman alışıyor? Oruç tutarken yağ yakımı ne zaman başlıyor?
Ramazan ayında milyonlarca kişi her gün uzun saatler boyunca aç ve susuz kalıyor. Günlük yaşam temposu, beslenme saatleri ve uyku düzeni değişirken, vücudun bu yeni düzene nasıl tepki verdiği ise en çok merak edilen konular arasında yer alıyor. İşte uzman görüşleriyle oruç sürecinde yaşanan değişimler ve bedenin bu duruma nasıl uyum sağladığı...
VÜCUT 8 SAAT SONRA ANLIYOR ORUÇ TUTTUĞUNU
İnsan bedeni, bağırsaklar son öğünde alınan tüm besin maddelerini tamamen sindirdiği zaman yani yaklaşık son öğünden 8 saat sonra oruç tuttuğunu kavrayabiliyor. Sonraki aşamada vücut, enerji ihtiyacını karşılayabilmek için karaciğerdeki ve kaslardaki glikoza yöneliyor. Glikozu tükettikten sonra ise enerji kaynağı olarak vücuttaki yağları kullanıyor. Yağların yakılması kilo vermeye, kolesterol seviyesini düşürmeye ve diyabet riskini azaltmaya yardımcı oluyor. Bir yandan da kan şekerinin düşmesiyle vücutta halsizlik ve uyuşukluk başlıyor. Açlık seviyesinin artıkça da baş ağrısı, mide bulantısı ve ağız kokusu başlıyor.
İLK 1 HAFTA ALIŞMA SÜRECİ
İlk bir hafta içerisinde vücut oruca alışmaya başlıyor. Sahur ve iftar vakitleri arasında su alımı azaldığı için vücutta terleme hızlanırken, sıvı kaybı da artıyor. Bu sebeple iftar ve sahur arasında 10-12 bardak su içmek önemli. İftar ve sahur vakitlerinde öğünlerde karbonhidrat ve bazı yağların gerekli düzeyde alınması, enerji üretimi için şart. Dengeli bir diyetle protein, tuz ve su gibi belli besinleri almak vücudun oruçtan kötü etkilenmesinin önüne geçmek için önemli.
İKİNCİ HAFTADA VÜCUT UYUM SAĞLAMAYA VE İYİLEŞMEYE BAŞLIYOR
İkinci haftaya girildiğinde vücut oruca neredeyse tamamen uyum sağlamaya başlıyor. İngiltere'deki Cambridge Üniversitesi Hastanesi'nin Anestezi ve Yoğun Bakım Danışmanı Dr. Razeen Mahroof, bu aşamanın vücutta bazı olumlu etkileri de olduğunu söylüyor: "Gündelik hayatta çok daha fazla kalorili gıda alıyoruz ve vücudumuz hastalıkları atlatmak gibi önemli görevleri yerine getiremez oluyor. Oruç sırasında bu durum yeniden dengeleniyor. Vücut yeniden daha önemli fonksiyonlarına odaklanıyor, enfeksiyonlarla savaşması ve hastalıklardan iyileşmesi de kolaylaşıyor."
RAMAZANIN İKİNCİ YARISINDA VÜCUT TOKSİNLERİNDEN ARINIYOR
Ramazan ayının ikinci yarısında yani üçüncü ve dödüncü haftalarda, kalın bağırsak, böbrek ve deri toksinlerinden arınmaya ve temizlenmeye başlıyor. Dr. Mahroof bu dönemde organların maksimum kapasitesine döndüğünü söylüyor. Hafıza ve konsantrasyon yeniden güçlenirken, enerjinin de arttığını vurguluyor: "Oruç kasları korurken kişinin kilo vermesine de yardım eder. Ama oruç dönemi günlerce ve haftalarca uzatıldığında bedeniniz ileri açlık moduna geçip enerji için protein kullanır ve kaslarınıza yönelmeye başlar."
1 AYDAN UZUN SÜRE ORUÇ TUTMAK KİLO VERMEYİ ZORLAŞTIRIYOR
Dr. Mahroof'a göre oruç sağlığa faydalı, ama uzun sürmemesi şartıyla.
"Oruç tutmak neyi ne zaman yediğimize odaklanmamızı sağladığı için sağlığa faydalı; ama bir aylık dönemi uzatıp sürekli oruç tutulmasını önermiyoruz. Orucu uzatmak uzun vadede yağı enerjiye dönüştürmeyi engeller ve vücut enerji kaynağı olarak kaslarınıza yönelir. 'Açlık moduna' geçtiği zaman uzun vadede kilo vermeyi zorlaştırarak sağlığı kötü etkiler."
Ramazan döneminin dışında da oruç tutulacaksa Mahroof'un önerisi 5:2 oruç diyetini uygulamak. Yani haftanın 5 günü sağlıklı bir şekilde beslenmek ve diğer 2 gün oruç tutmak.
Kaynak: BBC
