Küçük yatırımcı isyan etti! Borsada halka arzlara boykot sesleri yükseliyor
Son dönemde halka arza onay verilen birçok şirketin arz fiyatının altına inen hisse değerleri isyan başlattı. Küçük yatırımcılar ve borsa uzmanları uzun süredir düşündükleri ‘bankaların bile kredi vermeye çekindiği şirketlerin arzına onay verilmesini’ bugünlerde açık açık seslendirmeye başladı. Öyle örnekler var ki, halka arzına onay bekleyen şirket, onay aşamasındayken iflas etti. İşte detaylar...
Halka açılmak isteyenlerin bir çoğu izahnamesinde, topladığı halka arz gelirinin yüzde 45’ini borçlarını ödemek için kullanacağını açıkladı. Yani şirket, ‘borcum var, siz bana para verirseniz ben de borçlarımı ödeyeceğim. Artık hisse ne zaman artar, bilemem’ demeye getiriyor.
Halka arz olan şirketler arasında yüksek teknoloji üreten gelir hikayesinin büyük bölümü dolarla olan yeni nesil şirketler ise çok küçük bir kesimi oluşturuyor. Bu da dünyanın tam tersi bir durum arz ediyor.
Bu nedenle de borsada yapılan halka arzlara boykot çağrıları yapılmaya başlandı. SüperHaber’in derlediği açıklamarda, X Platformu’nda yüz binlerce takipçisi olan borsa-finans uzmanları, artık açık açık halka arza katılmayın demeye başladı.
Binlerce takipçisi olan Soner Yılmaz, “Halka arz onayı bekleyen şirketlerden Pak Un iflasını ilan etti. Batık şirketlerin borcunu ödeyip yatırımcılar olarak zarara uğramaktan sıkıldık. Halka arza katılmıyorum” diye yazdı.
Bir diğer borsa uzmanı ve yatırımcı Gürdal Hançer de, “Yeni halka arzlara katılmayın. Patronlar ve kurumlar yatırımcıyı para olarak görüyorlar aralarında namuslu, edepli biri çıkıp da ‘Bu insanlar bu paraları ne zor şartlar altında kazanıp, çoluk-çocuğunun geleceği için bizim firmaya yatırıyor bizler de üzerimize düşeni yapalım’ demiyorlar. Onların gemilerini yüzdüren bizler yatırımcılarız biz onların yükünü çekmezsek onlarda batmaya mahkum!
Namuslu, yatırımcı dostu patron ve şirket bulduğunuz zamanda sımsıkı sarılın, sert rüzgarlar olsa da onlar mutlaka karaya çıkarmayı bilir gemisini. Batık, komik şirketleri halka arz edenleri de Allah’a havale ediyorum. İnsan bu kadar da olmaz diyor ama her seferinde öyle şeyler yapıyorlar ki bu da oldu diyoruz.Zor bir dönemden geçiyoruz lütfen herkes aklını ve vicdanını kullansın…!” diye isyan etti.
Halka arz edilecek şirket profili artık değişmek zorunda
Halka arzlarda yapılan seçimler aracı kurumların yetkilileri de tarafından da eleştirilmeye başlandı. Dünya borsalarında yapay zeka gibi ileri teknolojik yatırımlar ve şirketler desteklenirken Türkiye’den hala inşaat, gayrimenkul yatırım ortaklığı gibi döviz kazandırıcı hikayesi zayıf olan şirketler arz ediliyor.
Halka arzı borç ödemek için yapıyorlar
Halka arz gelirini borç ödemekte kullanan inşaat ya da lojistik gibi şirketler mi ya da gelirini bilgi üretmek ve ihracat yapmak isteyen teknoloji şirketleri mi halka açılmalı. Asıl soru bu… Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) önceliği hangi sektöre vermeli. İşte bu tartışma artık su yüzüne çıkmaya başladı.
Daha önce bu köşede yazdığımız, konuyu tekrar hatırlatmakta fayda var… X platformunda Solakoğlu adresiyle yazdığı yazılarla tanınan Finansal analist, SPK’nın halka arzlarda verdiği kararların artık teknoloji ve tarım şirketleri gibi geleceği olan alanlardan olması gerektiğini yazmıştı.
Solakoğlu, “SPK halka arzlara hız kesmeden devam ediyor. Piyasa parasızlıktan kırılırken haftada 3 arz onayı gelmesini anlamak mümkün değil. Gelen sektörler ise yatırımcıyı yaralıyor. Üst üste milyarlarca TL büyüklükte GYO ve inşaat arzı yeterince can sıktı.
Bu sektörleri daha fazla görmek istemiyoruz artık. Yatırımcı beğendiği şirkete halen talep yapıyor. Bakınız Gülermak Makina neredeyse 5 milyar TL büyüklüğünde olsa da 12 milyar TL’nin üzerinde talep toplayabiliyor.Bu sonuç yatırımcının okuduğunu ve ne kadar iyi anladığını gösterir. Eskiden olduğu gibi “ne arz edersem satarım, nasılsa yatırımcı hazır” dönemi kapanmıştır” demişti.
‘Biz onları istemiyoruz’
Aracı kurumlara da bu tür şirket ve yöneticilerine ‘gerçeği’ söylemelerini tavsiye eden finansal analist Solakoğlu, “Fiyat tespit raporlarınızı önünüze alıp hesaplamaları hemen bugün yeniden yapmaya başlayın. ‘Benim şirketimin değeri X’ diyen patronlara şirketlerinin değerinin X/2 olduğunu anlatın. İkna olmuyorlarsa söyleyin gelmesinler. Çünkü biz hesap yapmayı iyi biliyor ve onları istemiyoruz” diye uyardı.
SPK’ya çağrı: Yatırımcıya kulak verin
Sayın kurul üyelerine de sesimi duyurmak isterim. Farkındayız yüzlerce arz onayı bekleyen şirket var. Dokümantasyonu tam olana onay verilmesi gerekebilir. Ancak istirham ederiz yatırımcıya kulak verin. Yatırımcı gelecek hayali kurabileceği teknoloji, medikal, madencilik ve tarım sektörlerinin onayını istiyor.
Yatırımcıyı tamamen kaybettiniz
Halka arz süreci 3 bacaklı sac ayağıdır. Ve bunların en önemlisi olan yatırımcıyı neredeyse tamamen kaybettiniz. Amaç halka arzları tamamen bitirmekse mesele yok. Ancak gaye bu değilse gidilen yol çok doğru değil” diye yazdı.
İş insanları da, SüperHaber’e, Türkiye’de teknoloji şirketlerinin desteklenmediğinden yakındı.
Bir iş insanı, “Katma değerli üretimle ve markalaşmayla Amerika’nın son yıllarda neler yaptığını görebiliyoruz. Dünyanın çip üretim merkezi ABD devletinin adımlarıyla bu ülke oldu. Bugün çip krizine sürüklenecekse dünya bu sebeplerden dolayı. Neden bir çip üreticisi çıkmıyor bizden, çünkü teknoloji şirketlerini desteklermiş gibi yapıyoruz. Dünyanın en değerli markaları listesi geçen gün güncellendi. Buradaki 25 şirketin 10 tanesi doğrudan yüksek teknoloji. İlk 10’un ise 8’i yine teknoloji şirketleri. Üstelik bunların arasında en eski kurulan şirketin yaşı henüz 40 olmadı” diye konuştu.
