Sıkı para politikası yatırım iştahını sınırlıyor!
Rusya’nın savunma sanayisindeki üretim artışı, Ukrayna ile savaşın beşinci yılında ekonomik büyümeyi ayakta tutan unsurlar arasında yer alırken tarihi düşük seviyelerdeki işsizlik ve sınırlı istihdam havuzu, sivil sektörlerdeki baskıyı artırıyor.
Rusya’nın 2026 bütçesinde savunma ve güvenlik harcamaları, öncelikli alanlar arasında bulunuyor. Rusya Maliye Bakanlığına göre, 2026’da federal bütçe gelirlerinin 40,3 trilyon ruble, harcamalarının 44,1 trilyon ruble, bütçe açığının ise 3,8 trilyon ruble düzeyinde gerçekleşmesi öngörülüyor. Savunma siparişleri ve bütçe harcamaları üretimi desteklerken bu, aynı zamanda ekonominin diğer alanlarında iş gücü bulma sorununu daha görünür hale getiriyor. Rusya Federal İstatistik Servisi verilerine göre, ülkede işsizlik martta yüzde 2,2 seviyesinde gerçekleşirken işsizlik oranı, tarihi düşük seviyelere yakın kalmayı sürdürüyor. Rus yetkililer, bu oran nedeniyle ekonomide istihdamın güçlü olduğuna işaret etse de aynı zamanda şirketler açısından derinleşen personel açığı sorunu konusunda uyarıda bulunuyor.
RUSYA MERKEZ BANKASI ÜCRET BASKISINA DİKKAT ÇEKTİ
Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, nisanda yaptığı açıklamada, ülkedeki iş gücü piyasasının olağan dışı ölçüde sıkı olduğuna işaret ederek, “Modern Rusya tarihinde hiçbir zaman böyle bir iş gücü açığıyla yaşamadık.” ifadesini kullandı. Nabiullina, bu durumun enflasyon görünümünü ve para politikası kararlarını da etkilediğini söyledi. Rusya Merkez Bankasının değerlendirmelerine göre, iş gücü piyasasındaki gerilim son dönemde kısmen azalsa da şirketlerin çalışan bulma ve elde tutma konusundaki rekabeti yüksek seyrediyor. Banka, 2026’ya ilişkin maaş artışı planlarının önceki yıllara kıyasla daha ılımlı hale geldiğini, buna karşın ücret artışlarının verimlilik artışını aşmayı sürdürdüğü değerlendirmesinde bulunuyor.
SIKI PARA POLİTİKASI YATIRIMI AZALTIYOR
İş gücü sıkıntısına ek olarak, ülkedeki sıkı para politikası da şirketler üzerindeki baskıyı artırıyor. Rusya Merkez Bankası, 24 Nisan’da politika faizini yüzde 14,5’e indirirken para koşullarının hala sıkı olduğunu vurguladı. Bankaya göre, yatırım aktivitesi genel olarak gerilerken kredi faaliyetleri de 2026’nın başından bu yana ılımlı seyrediyor. Şirketler, yüksek finansman maliyetleri ve belirsizlik nedeniyle yatırım, işe alım ve ücret artışı planlarında daha temkinli davranıyor. Uzmanlar, bu tablonun, bir yandan savaş ekonomisi ve kamu harcamalarının üretimi desteklediği, diğer yandan sıkı para politikası ve iş gücü açığının özel sektörün genişleme kapasitesini sınırladığı karmaşık bir görünüm oluşturduğu görüşünü paylaşıyor. Personel açığı, özellikle savunma sanayisiyle benzer nitelikte iş gücüne ihtiyaç duyan sektörlerde daha belirgin hissedilirken imalat sanayisi, lojistik, inşaat, perakende, hizmetler ve bilişim teknolojileri alanlarında faaliyet gösteren şirketler, hem nitelikli işçi hem de teknik uzman bulmakta zorlanıyor.