Ekonomik politikalar riskleri çözmeye yeterli olacak mı?
İran savaşıyla birlikte enerji piyasalarında yaşanan şok, gelişmiş ekonomilerde çalışanların alım gücünü yeniden baskı altına aldı. Artan enerji fiyatları, reel ücretlerdeki toparlanmayı zayıflatırken Avrupa ve ABD’de ekonomik görünümde kırılganlık dikkat çekiyor.
Batı Asya’daki çatışmanın enerji arzına yönelik etkileri, küresel piyasalarda yeni bir fiyatlama sürecini tetikledi. Özellikle Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler, benzin ve uçak bileti fiyatlarında sert artışlara yol açtı. Financial Times’ın aktardığına göre İngiltere, ABD ve diğer gelişmiş ekonomilerde tüketiciler, Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının ardından yükselen enerji maliyetleriyle karşılaştı. Benzin ve uçak bileti fiyatlarındaki artış, hane halkı bütçelerini doğrudan etkiledi.
TÜKETİCİLER ENERJİ FİYATLARI BASKISI ALTINDA
ABD’de yıllık enflasyon nisan ayında yüzde 3,8’e yükselirken aynı dönemde ortalama saatlik kazançlar yıllık yüzde 3,6 arttı. Böylece fiyat artışları, iki yıl sonra ilk kez ücret artışlarını geride bıraktı. KPMG ABD Başekonomisti Diane Swonk, savaşın tedarik zincirlerini bozduğunu ve Hürmüz Boğazı açılsa bile fiyatların önceki seviyelere dönmeyeceğini ifade etti. Euro Bölgesi’nde enerji fiyatlarındaki yeni artış, 2022’de kaybedilen alım gücünün geri kazanılmasını yeniden riske attı. İşçiler açısından toparlanma süreci enerji şokuyla birlikte kesintiye uğradı. Diplomatik girişimlerin hızlandığı süreçte, Hürmüz Boğazı’nın kademeli açılmasına yönelik görüşmeler de gündeme geldi. Ancak piyasalarda belirsizlik devam ediyor.
REEL ÜCRET GÖRÜNÜMÜ ZAYIF
Pantheon Macroeconomics danışmanı Claus Vistesen, 2026’da Euro Bölgesi genelinde reel ücret artışının sıfıra yakın olabileceğini belirtti. Fransa gibi mali alanı sınırlı ülkelerde ise reel ücretlerin negatif bölgede kalabileceği ifade ediliyor. Uzmanlara göre İran savaşının ekonomik etkisi 2022 enerji krizine kıyasla daha sınırlı olsa da Euro Bölgesi’nde hafif resesyon ihtimali artmış durumda. Ekonomik darbenin büyüklüğüne bağlı olarak reel ücretlerde toparlanma sürecinin uzayabileceği değerlendiriliyor. Fransa'da mali alanın sınırlı olması nedeniyle tüketicilerin daha sert etkilendiği belirtilirken, Almanya’da vergi indirimleri ve bazı desteklerin etkisiyle fiyat artışlarının kısmen dengelendiği ifade ediliyor. İngiltere’de işsizlik artarken açık iş pozisyonları son yılların en düşük seviyelerine geriledi. Hükümetin açıkladığı vergi ve destek adımlarının etkisinin sınırlı kalacağı değerlendiriliyor.
Kaynak: Haber Merkezi
