İşsizlik Sigortası Fonu başka bir fonu fonlayabilir mi? Takasbank'tan iddialara net cevap

Takasbank, son günlerde sosyal medya ve bazı yayın organlarında, Takasbank Para Piyasası (TPP) aracılığıyla belirli kişi ve kuruluşlara finansman sağlandığı yönünde yer alan iddialara ilişkin kamuoyu duyurusu yayımladı.

Banka, söz konusu iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirterek, ilgili kanun ve mevzuatın verdiği görevleri mevzuat çerçevesinde yerine getiren bir finansal altyapı kuruluşu olduğunu bildirdi.

TPP'DE BORÇ VEREN VEYA BORÇ ALAN TARAF DEĞİL

Takasbank, TPP'de borç veren ya da borç alan taraf olarak yer almadığını ve kendi kaynaklarından finansman sağlamadığını vurguladı.

Banka açıklamasında, "Bankamız TPP'de borç veren ya da borç alan taraf olarak yer almamakta ve kendi kaynaklarından herhangi bir finansman sağlamamaktadır" ifadesine yer verdi.

Takasbank'a göre TPP, bankanın kurucusu ve işleticisi olduğu organize bir para piyasası olarak faaliyet gösteriyor. Düzenleyici ve denetleyici otoritelerden faaliyet izni alan bankalar, faktoring, finansal kiralama ve tüketici finansman şirketleri, aracı kurumlar ile sigorta ve emeklilik şirketleri piyasada üye olarak işlem yapabiliyor.

Yatırım fonları gibi diğer kurumların ise piyasaya üyeler aracılığıyla eriştiği belirtildi. Nakit fazlası bulunan üyelerin piyasaya borç verdiği, nakit ihtiyacı bulunan üyelerin de borç aldığı kaydedildi.

Açıklamada, emirlerin tarafların birbirini görmediği bir yapıda eşleştiği, bu nedenle hiçbir kurumun karşı tarafını seçemeyeceği veya herhangi bir kurumun kaynağının belirli bir borçluya yönlendirilemeyeceği ifade edildi.

240 MİLYAR LİRALIK İŞLEME 450 MİLYAR LİRA TEMİNAT

Takasbank, TPP'deki tüm borçlanmaların teminatlı olduğunu ve fiyatı olağan dışı artmış pay senetlerinin hiçbir zaman teminata kabul edilmediğini bildirdi.

Banka, teminatların yaklaşık yüzde 84'ünün banka teminat mektuplarından oluştuğunu, bunların tamamına yakınının büyük ölçekli bankalarca düzenlendiğini belirtti. Kalan teminatların ise altın, döviz, devlet iç borçlanma senetleri ile yüksek likiditeye sahip varlıklardan oluştuğu aktarıldı.

Pay senetlerinin toplam teminat içindeki oranının yüzde 1,5'in altında olduğu ve bunların tamamının güncel BIST30 paylarından oluştuğu kaydedildi.

Üyelerin piyasadan limitleri dahilinde borçlanabilmesi için en az yüzde 105 oranında teminat yatırması gerektiği belirtilen açıklamada, halihazırda yaklaşık 240 milyar lira tutarındaki işlemlere karşılık yaklaşık 450 milyar lira teminat bulunduğu ifade edildi.

Takasbank, aradaki farkın üyelerin limitlerine göre ihtiyaten yatırdığı teminatlardan kaynaklandığını bildirdi.

KAMUOYUNDA ADI GEÇEN ÜYE İÇİN KAYNAK AKTARILMADI

Açıklamada, kamuoyunda adı geçen üyeye TPP'de Takasbank kaynaklarından herhangi bir finansman sağlanmadığı vurgulandı.

Banka, ilgili üyenin TPP nezdindeki işlemlerinin tamamının piyasa kuralları çerçevesinde yapıldığını ve banka tarafından herhangi bir kaynak aktarımının söz konusu olmadığını bildirdi.

Söz konusu üyenin verdiği teminatların döviz, altın, devlet iç borçlanma senetleri ve likiditesi yüksek BIST30 paylarından oluştuğu belirtildi. Yetkili kurumlarca tedbir kararı alınmasının ardından ise üyenin işlem yetkilerinin derhal kısıtlandığı kaydedildi.

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU İÇİN AÇIKLAMA

Takasbank, İşsizlik Sigortası Fonu'nun TPP'de başka bir fonu hususi olarak fonlamasının prensip olarak ve teknik açıdan mümkün olmadığını bildirdi.

Açıklamada, "İşsizlik Sigortası Fonu'nun TPP'de başka bir fonu hususi olarak fonlaması mümkün değildir" denildi.

Fonun doğrudan TPP üyesi olmadığı, likidite planlaması dahilinde bir aracı kurum aracılığıyla TPP'de işlem yapabilme imkânına sahip olduğu ifade edildi.

Takasbank, İşsizlik Sigortası Fonu tarafından hususi olarak seçilerek başka bir yatırım fonunun fonlanmasının mümkün olmadığını belirterek, bu süreçlerin tarafı olmadığını ve herhangi bir kaynak tahsisi yapmasının da söz konusu olmadığını kaydetti.

TLY-TERA PORTFÖY BİRİNCİ SERBEST FON İÇİN TARİH TARİH AÇIKLAMA

Takasbank, TEFAS'ta TLY fonuna ilişkin gerçekleştirilen işlemlerin ilgili mevzuat çerçevesinde oluşturulan operasyonel süreçler dahilinde yürütüldüğünü bildirdi.

Banka, TEFAS platformunun kurucusu ve işleticisi olduğunu, yatırım fonlarının platformda işlem görmesine ilişkin esasların ise Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından belirlendiğini aktardı.

Açıklamada, fonların TEFAS'a tanımlanma süreçlerinin mevzuat çerçevesinde yürütüldüğü, portföy yönetim şirketlerinin kurucusu olduğu fonların tamamı için aynı standart süreçlerin uygulandığı belirtildi.

TEFAS'ın SPK izniyle kurulduğu, yatırım fonlarına tek bir platform üzerinden erişim sağladığı ve 9 Ocak 2015 tarihinden bu yana Takasbank tarafından işletildiği kaydedildi. Serbest fonların ise Aralık 2019'dan itibaren TEFAS'ta işlem gördüğü ifade edildi.

Takasbank, SPK'nın tebliğ ve ilke kararları uyarınca serbest fonların TEFAS'ta işlem görmesinin kurucunun talebine bağlı olduğunu bildirdi. Kurucunun, SPK onaylı güncel izahnamesini Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) duyurduğu, Takasbank'ın sorumluluğunun ise KAP'ta yayımlanan izahnamenin kontrolüyle sınırlı olduğu belirtildi.

TLY-Tera Portföy Birinci Serbest Fon için yapılan başvuruda, KAP'ta yayımlanan izahname tadil metninde fonun TEFAS'ta işlem görebileceğine ilişkin ifadenin yer aldığı belirtildi. Fonun 7 Temmuz 2025 tarihinde işleme açıldığı aktarıldı.

Takasbank, KAP'a yapılan bildirimin kurucu tarafından SPK onayı alınmadan gerçekleştirildiği gerekçesiyle SPK'nın talimatı doğrultusunda fonun 1 Ağustos 2025 tarihinde TEFAS'ta alım yönlü olarak kapatıldığını bildirdi.

Kurucunun SPK onayı almasının ardından yaptığı yeni başvuru üzerine fonun 12 Ağustos 2025 tarihinde alım yönlü olarak yeniden açıldığı belirtildi.

Banka, kamuoyuna yansıtıldığının aksine fonun 11 ay boyunca SPK onayı olmaksızın TEFAS'ta işlem görmesinin söz konusu olmadığını kaydetti. SPK'nın incelemesi sonucunda kurucuya 17 Haziran 2026 tarihinde uygulanan idari para cezasının ise fon izahnamesinde 2025 yılında Kurul onayı alınmadan yapılan değişikliğe ilişkin olduğu bildirildi.

"TPP'DE BUGÜNE KADAR HİÇBİR TEMERRÜT YAŞANMADI"

Takasbank, TPP'de bugüne kadar hiçbir temerrüt yaşanmadığını ve piyasaya kaynak sağlayan hiçbir kurumun zarara uğramadığını bildirdi.

Banka açıklamasında, "TPP'de bugüne kadar hiçbir temerrüt yaşanmamış, piyasaya kaynak sağlayan hiçbir kurum zarara uğramamıştır" ifadesini kullandı.

Piyasanın, kamuoyunda tartışılan süreçten etkilenmeksizin olağan işleyişini sürdürdüğü belirtildi.

Takasbank, kamuoyunun piyasalara ilişkin bilgileri banka ve yetkili kurumların resmi açıklamalarından takip etmesini istedi. Banka, yetkili kurumlarla yürütülen incelemelere her türlü desteği verdiğini, gerçeğe aykırı bilgileri bilerek yaymaya devam edenlere karşı yasal haklarının saklı olduğunu bildirdi.