Tarihin kendisi aramızdan ayrıldı... İlber Ortaylı'nın hiç bilinmeyen yönleri: Aile fotoğrafları, gizli anıları ve Kraliçe Elizabeth mihmandarlığı...
Türkiye’nin en tanınmış tarihçilerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı, yoğun bakımda tedavi gördüğü Koç Üniversitesi Hastanesi’nde 13 Mart 2026’da hayatını kaybetti. Bir süredir entübe edilen duayen akademisyen, tüm ülkeyi yasa boğdu. 1947 Avusturya doğumlu Ortaylı, 2 yaşında Türkiye’ye geldi. DTCF Tarih mezunu olan İlber Hoca, Ankara, Boğaziçi, Galatasaray ve Bilkent’te ders verdi. Osmanlı ve şehir tarihi üzerine 45’ten fazla kitap yazdı; eserleri birçok dile çevrildi. İşte Ortaylı'nın bilinmeyenleri
1
13
Türkiye'nin en sevilen ve tanınmış tarihçilerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı, sağlık sorunları nedeniyle bir süredir yoğun bakımda tedavi görüyordu. Yoğun bakım sürecinde entübe edilen ünlü akademisyen, 13 Mart 2026 tarihinde tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti. Ortaylı'nın vefatı, tüm Türkiye'yi derin üzüntüye boğdu.
2
13
TARİHİN RENKLİ ANLATICISI
1947 yılında Avusturya'nın Bregenz şehrinde doğan İlber Ortaylı, iki yaşındayken ailesiyle Türkiye'ye göç etti.
3
13
Eğitim hayatına İstanbul Saint George Lisesi'nde başlayan Ortaylı, Ankara Atatürk Lisesi'ni bitirdikten sonra Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü'nden 1970 yılında mezun oldu. Akademik kariyeri boyunca Osmanlı tarihi, Türk modernleşme tarihi ve şehir tarihi üzerine derin çalışmalar yapan Ortaylı, Ankara Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi'nde dersler verdi.
4
13
Türk Tarih Kurumu şeref üyesi olan tarihçi, 45'i aşkın kitap kaleme aldı. Eserleri birden fazla dile çevrildi ve Kronik, Timaş, İnkılap, İletişim ile İş Bankası Kültür Yayınları gibi önemli yayınevlerinden okurla buluştu.
5
13
TELEVİZYON EKRANLARININ VAZGEÇİLMEZİ
Ortaylı, nüktedan üslubu ve akıcı anlatımıyla geniş kitlelere ulaştı. TRT'de "İlber Ortaylı ile" belgeseli, NTV'de "İlber Ortaylı ile Tarih Dersleri" ve Bloomberg HT'de "Zaman Kaybolmaz" programlarıyla milyonları ekran başına topladı. Tarih derslerini sohbet havasında sunması, onu "tarihin kendisi" olarak anılan bir figüre dönüştürdü.
6
13
KİŞİSEL HAYATI VE AİLESİ
1981 yılında Ayşe Özdolay ile evlenen İlber Ortaylı, bu evliliğinden Tuna Ortaylı Kazıcı adında bir kız çocuğu sahibi oldu. Yaklaşık 18 yıl süren evliliğin ardından boşanan Ortaylı, bir daha evlenmedi.
7
13
Ailesiyle paylaştığı eski fotoğraflar sosyal medyada büyük ilgi gördü. Özellikle 1948 yılına ait anne-babasıyla çekilmiş fotoğrafı ve altına düştüğü not, takipçileri tarafından çok beğenildi:
8
13
"İkinci Dünya Savaşı biteli sadece 3 yıl olmuş. Zor yıllar. Yeni dünyaya gelen İlber, Kemal ve Şefika Ortaylı için o sırada 'dünyanın merkezi' olmalı, 1948."
9
13
ASKERLİK ANISI VE UYUM GÜCÜ
Ortaylı'nın Zaman Kaybolmaz kitabındaki askerlik anısı da uzun süre konuşulmuştu. İlber Ortaylı'nın kitabındaki o kısımda şu ifadeler yer almıştı:
Amerika’dan döndükten sonra yaptığım şeylerden biri de doğru Devrek’e askere gitmek oldu... Jandarma Eğitim Alayı’na... Kaç senedir doktoraydı, mastırdı falan kafam 'odun gibi' olmuş; 'üç aylık askerde' Devrek’te tahta gibi yattım, talim yaptım, ağaçların altında toprakta uyudum. Devrek’te dinlendim, iyi oldu... 1975 yılıydı... İlk günden gittik, teslim olduk. O kadar da dikkat ediyoruz. Hâlbuki gecikerek gelenler de vardı. Tabii o anda hakikaten 'bir şeyin içine giriyor gibi' oluyorsun. İki saatin içinde kıyafetin değişiyor. Kendi kıyafetlerini torbalıyor, bir depoya veriyorsun. Üstüne jandarma er üniformaları giyiyorsun. İlk anda, 'Ulan nereye geldim?' diyorsun. Bence bir aydının vasfı, 'her şeye uyum sağlamak' olmalıdır. İkinci saatte, benim tanıdığım Mülkiyeli ve ODTÜ’lüler uyumu sağladık tabii. Bir yolunu da buldum, kaçıyordum ara sıra. Mısır tarlasından çıkıp Amasra’ya gidiyorum. Tarihçi Necdet Sakaoğlu’nu buluyorum...
10
13
KRALİÇE II. ELIZABETH İLE MİHMANDARLIK
2008'de Türkiye'yi ziyaret eden İngiltere Kraliçesi II. Elizabeth'in Bursa'daki mihmandarlığını üstlenen Ortaylı, Kraliçe'yi "mütevazı, saygılı, kibirli değil; şaşılacak derecede bilgili" diye tanımlamıştı.
11
13
Arşivinde dünya liderleriyle pek çok anı barındıran Ortaylı, bu karşılaşmayı da sıkça anlatırdı.Türkiye tarih sahnesinden bir devir kapandı.
12
13
İlber Ortaylı, eserleri, anlatıları ve gülümseten zekâsıyla uzun yıllar hatırlanacak. Mekânı cennet, ruhu şad olsun.
13
13
DİĞER BİLİNMEYENLER VE İLGİNÇ DETAYLAR
Çocukluğundan beri minyatür otomobil koleksiyonu yapıyor.
Çok dilli: Rusça annesinden öğrendi, Slavistik ve Orientalistik eğitimi aldı.
Topkapı Sarayı Müzesi Başkanlığı yaptı, Türk Tarih Kurumu şeref üyesiydi.
45+ kitap yazdı; "Bir Ömür Nasıl Yaşanır?" gibi eserleri yaşam kılavuzu oldu.
Muhteşem Yüzyıl gibi dizilere sert eleştiri getirdi: "Tarihle ilgileri yok."
Kaynak: Haber Merkezi