EYT'de detaylar belli oldu! Maaşlar kişiye özel olacak
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, emeklilikte yaşa takılanlara yönelik kapsamlı bir dosya hazırladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a sunulan dosyada yaş sınırını da içeren seçenekli tablolar ortaya konuldu. İşte detaylar...
1
9
Emeklilikte yaşa takılanlar düzenlemesi, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a sunulmasının ardından AK Parti Grubu tarafından Meclis'e sunulacak. Yasal düzenleme Ocak 2023 itibariyle yürürlüğe girecek. Yasa çıktığında prim ve süre açısından eksikleri olanlar bunları tamamlayarak sisteme girebilecek. Düzenleme 8 Eylül 1999 öncesini kapsadığı için Eylül 2024'e kadar tüm EYT'liler sigortalılık süresini doldurmuş olacak.
2
9
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakını Vedat Bilgin'in ifadesiyle "ihtimal dâhilinde olan" ve bugüne kadar "48-50, 50-52" olarak kulislere yansıyan yaş sınırının gelmesi durumunda ilk etapta yaklaşık 950 bin kişi, diğer yarısı da 2024 yılında emekli olacak. Bu sayı Ocak 2023 sonuna kadar 1 milyona yaklaşacak.
3
9
SİGORTA KOLLARI AYIRIMI YOK
EYT'de SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı'nı içeren sigorta kolları ayırımı olmayacak. EYT kapsamında emekli olacaklar mevcut uygulamada olduğu gibi son işyerlerinden oradaki çalışma süresi için kıdem tazminatı alacak.
4
9
EMEKLİ AYLIĞI KİŞİYE ÖZEL OLACAK
EYT düzenlemesi nasıl çıkarsa çıksın emekli aylığının miktarı kişiye özel olacak. Başvuru yapıldığında üç dönem için ayrı ayrı "tam aylık" hesabı yapılacak. Ardından her bir dönemdeki çalışma süresi toplam prim gününe bölünerek o dönem için "kısmi aylık" tutarı belirlenecek. Üç dönemin kısmi aylığı toplanarak emekli aylığı bağlanacak.
Emekli aylığı hesaplanırken, 2000 öncesi, 2000-2008 arası ve 2008 sonrası hizmetler için ayrı ayrı asgari aylık kuralları uygulanıyor.
5
9
KIDEM HESABI AYNI, KISMI EMEKLİLİK MÜMKÜN
Emeklilikte yaşa takılanlar mevcut sisteme göre kıdem tazminatı alacak. Emekli olan çalışanlar son işyerindeki çalışma süresi için kıdem tazminatı alacaklar. Her bir çalışma yılı için 30 günlük (brüt) ücreti tutarında kıdem tazminatı verilecek. Çalışma Bakanı Bilgin, kısmi emeklilik koşullarının değişmediğini ifade etti. Buna göre yaş koşuluyla 3600 günle emekliliği bekleyenler kısmi emekli olabilecek.
6
9
KIDEM DESTEĞİ DOĞRUDAN İŞÇİYE
İşverenlerin kıdem tazminatı ödemesi için Hazine destekli Kredi Garanti Fonu kefaletiyle sunulacak destek banka limitlerinden düşmeyecek. Bakan Bilgin'in verdiği bilgiye göre, kıdem tazminatı ödemesi sırasında verilecek bu destek işveren adına ama ödeme doğrudan işçiye yapılacak.
Emekli olup çalışmaya devam eden işçiler için de mevcut çalışanlarda olduğu gibi 5 puanlık prim desteği verilecek.
7
9
BORÇLANMA HÜKÜMLERİ DEĞİŞMİYOR
EYT düzenlemesiyle İş Kanunu'ndaki borçlanma hükümleri değişmeyecek. Uzun vadeli sigorta öncesi yapılan askerlik, staj sonrası doğum sigorta başlangıcını öne çekebilecek. Çalışan kadınlar doğum, erkekler askerlik, doktora öğrenimi, tıpta uzmanlık, avukatlık stajını yapanların staj süreleri, kısmi süreli çalışılan aylara ait eksik süreleri borçlanabilir.
8
9
Staj yapılan süre ile uzun sigorta koluna geçiş arasında yapılan doğumlar, işe başlamadan önce yapılan askerlik için yapılan borçlanmalar sigorta başlangıç tarihini öne çekecek. EYT için emeklilikte, 30 güne ihtiyaç varsa doğum, askerlik borçlanmasında bir ayı borçlanmak yeterli olacak.
Farklı sigortalılık statüsünde ödenen primler birleştirilerek toplam hizmet süresi üzerinden emekli olunabilecek.
9
9
STAJ SÜRESİNİ KAPSAMIYOR
Çalışma Bakanı Bilgin, stajın bir eğitim olduğunu belirterek, "Staj bir mağduriyet konusu değil. İş akdi stajla başlamıyor. Dolayısıyla EYT onu kapsamıyor" diyerek bu konudaki tartışmalara noktayı koydu. SABAH’ın haberine göre, EYT düzenlemesinde staj düzenlemesini kapsayacak bir hüküm yer almayacak.