Çeşme’nin altın sakızı! Kilosu 15 bin TL, dünya pazarında iddialı
İzmir’in incisi Çeşme, sadece turizmle değil, damla sakızı ile de dünya sahnesinde! Dünyada yalnızca Yunanistan’ın Sakız Adası ve Çeşme’de yetişen, kilosu 15 bin TL’ye ulaşan coğrafi işaretli damla sakızı, bölge ekonomisini canlandırıyor. Son 20 yılda 40 bin fidan yetiştirilen Çeşme, dünya pazarından pay kapma hedefiyle üretimini artırıyor. İşte sakız ağacının mucizevi hikayesi ve ekonomik potansiyeli..
1
5
Sakız ağaçları, dünyada sadece Çeşme Yarımadası ve Sakız Adası’nda yetişiyor. Gıda, kozmetik ve ilaç sektörlerinde kullanılan damla sakızı, Çeşme’nin ikinci coğrafi işaretli ürünü olarak tescillendi. Üretici Hasan Ege Tütüncüoğlu, “Cumhuriyet döneminde yok olma noktasına gelen sakız ağaçları, son 20 yılda yeniden hayat buldu. 40 bin fidan yetiştirdik, 20 bini toprakla buluştu,” dedi. Kilosu 15 bin TL’ye alıcı bulan sakız, Çeşme’yi tarımsal üretimde bir marka haline getiriyor.
2
5
Hedef: Dünya pazarında %50 pay
Çeşme, sakız üretimini artırarak küresel pazarda liderliğe oynuyor. Tütüncüoğlu, önümüzdeki 4-5 yılda bir tonun üzerinde damla sakızı üretmeyi hedeflediklerini açıkladı. Türkiye’nin yıllık 20 ton sakız ithalatını karşılamak için çalışan üreticiler, atıl arazilerin değerlendirilmesiyle üretimi katlamayı planlıyor. “Rüzgar enerjisi alanlarının altındaki boş araziler sakız ağaçları için ideal. Yilda 50 bin fidan dikebiliriz. 10 yılda 500 bin ağaçla dünya pazarının %50’sini ele geçirebiliriz,” dedi Tütüncüoğlu.
3
5
Arazi sorunu: Üreticilerden çağrı
Sakız üretiminin önündeki en büyük engel, Çeşme’de arazilerin pahalı olması. 26 bin fidan, dikilecek yer bulunamadığı için bekletiliyor. Tütüncüoğlu, “Araziler tarımsal üretim için pahalı. Belediyeyle yeşil alanlara fidan dikiyoruz, ama daha fazla alana ihtiyacımız var,” diyerek yetkililerden yer tahsisi talep etti. Atıl arazilerin sakız üretimine açılması, bölgenin ekonomik potansiyelini uçurabilir.
4
5
Yunanlılardan “sahte sakız” iddiası
Üretici İ Bref Topal, sakız ağacının anavatanının Anadolu olduğunu vurguladı: “1995’te 200 çelik diktik, 5 yılda ürün aldık. Yunanlılar, ‘Türkler sahte sakız üretiyor’ diye haber yaptı. Oysa sakız ağacı buranın yerlisi, adalara sonradan gitti.” Çeşme’nin sakız üretimi, hem ekonomik hem de kültürel bir değer olarak yükseliyor.
5
5
Ekonomik ve ekolojik katkı
Damla sakızı, Çeşme ekonomisine doping etkisi yapıyor. Üretim, tarım ve turizm sektörlerini canlandırırken, ithalatın azalması cari açığı düşürüyor. Ayrıca, sakız ağaçları çevre dostu bir tarım modeli sunuyor. Çeşme Belediyesi’nin desteğiyle fidan dikimi hızlanırken, üreticiler dünya pazarında Türk sakızını marka yapma yolunda kararlı.