Almanya'nın Saksonya-Anhalt eyaletinde yapılan seçimlerde AfD'nin yüzde 44,4 oyla açık ara birinci çıkması ülkede siyasi dengeleri sarstı. 83 sandalyeli eyalet meclisinde 39 sandalye kazanması beklenen AfD, mutlak çoğunluk için gereken 42 sandalyeye ulaşamazken, gözler partinin federal düzeydeki eş liderleri Alice Weidel ve Tino Chrupalla'ya çevrildi.
AFD SANDIKTAN TARİHİ ZAFERLE ÇIKTI
Yaklaşık 1,7 milyon seçmenin oy kullanma hakkına sahip olduğu Saksonya-Anhalt'ta oy verme işlemi yerel saatle 18.00'de sona erdi.
Eyalet Seçim Başkanlığına göre sandıkların yüzde 97'si açılırken, Alman kamu yayıncısı ZDF'nin açıkladığı kesin olmayan sonuçlara göre AfD oyların yüzde 44,4'ünü aldı.
AfD, 2021'deki seçime kıyasla oy oranını 23,6 puan artırdı. Böylece parti, Saksonya-Anhalt'taki bir eyalet meclisi seçiminde şimdiye kadar herhangi bir partinin ulaştığı en yüksek oy oranını elde etti.
Federal hükümetin büyük ortağı Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) ise 2021'e göre 19,9 puan kaybederek yüzde 17,2 ile ikinci sırada kaldı.
Sosyal Demokrat Parti (SPD) yüzde 9,1 ile üçüncü, Yeşiller yüzde 8,9 ile dördüncü, Sol Parti yüzde 8,6 ile beşinci oldu.
İlk kez Saksonya-Anhalt eyalet seçimlerine katılan Sosyal Adalet ve Ekonomik Anlayış İttifakı'nın (BSW) yüzde 5,2 oyla seçim barajını aşarak meclise girmesi bekleniyor.
Hür Demokrat Parti (FDP) ise yüzde 2,5 oyda kalarak yüzde 5'lik seçim barajını geçemedi.
Seçime katılım oranının yüzde 76,9 olduğu tahmin edilirken, bu oran 2021'de yüzde 60,3 olarak kaydedilmişti.
MUTLAK ÇOĞUNLUK İÇİN 3 SANDALYE DAHA GEREKİYOR
ZDF'nin sandalye dağılımı projeksiyonuna göre 83 sandalyeli eyalet meclisinde AfD'nin 39 milletvekiliyle temsil edilmesi bekleniyor.
CDU'nun 15, SPD, Yeşiller ve Sol Parti'nin 8'er, BSW'nin ise 5 milletvekili çıkarması öngörülüyor.
Eyalet meclisinde mutlak çoğunluk için 42 milletvekili gerekiyor. Bu nedenle AfD, tek başına hükümet kurabilmek için gereken çoğunluğun 3 sandalye gerisinde kaldı.
BSW'nin baş adaylarından Thomas Schulze, seçim sonrası yaptığı açıklamada, "Tüm partilerle görüşeceğimizi söylemiştik. Buna AfD de dahildir" diyerek olası bir ittifak ihtimalinin kapısını açık bıraktı.
AfD'nin yer almadığı bir çoğunluk hükümetinin kurulabilmesi için CDU, SPD, Yeşiller, Sol Parti ve BSW'nin tamamının koalisyona katılması gerekiyor.
CDU'nun başbakan adayı ve mevcut Eyalet Başbakanı Sven Schulze ise AfD ile işbirliği yapmayacağını açıkladı.
AfD'nin başbakan adayı Ulrich Siegmund, partisinin azınlık hükümeti kurmasına sıcak bakmadığını ancak diğer partilerden veya milletvekillerinden destek gelmesi halinde görüşmeye hazır olduğunu belirtti.
Hükümet kurulamaması ihtimalini de değerlendiren Siegmund, yeniden seçime gidilebileceğini savunarak, "O zaman yüzde 50 ya da 55 alırız." dedi.
AFD GENÇ SEÇMENLERDE DE BİRİNCİ ÇIKTI
ARD için Infratest dimap tarafından seçim günü yapılan araştırmaya göre AfD, 70 yaş ve üzerindekilerde CDU ile yüzde 31'de eşit kaldı.
Parti, diğer bütün yaş gruplarında tek başına ilk sırada yer aldı.
AfD, 18-24 yaş grubunda yüzde 42, 25-34 yaş grubunda yüzde 44 oy aldı.
Partinin oy oranı 35-44 ve 45-59 yaş gruplarında yüzde 53'e yükselirken, 60-69 yaş grubunda yüzde 47 olarak ölçüldü.
AFD'NİN EYALET ADAYI "TARİH YAZDIK" DEDİ
AfD'nin Saksonya-Anhalt Başbakan adayı Ulrich Siegmund, "Tam olarak ulaşmak istediğimiz şeyi başardık. Bu eyalette tarih yazdık." dedi.
Parti eş başkanı Alice Weidel ise sonucu, "Bu tarihi bir sonuç ve çok açık bir hükümet kurma görevidir." sözleriyle değerlendirdi.
1990'da doğan Siegmund, işletme psikolojisi ve işletme eğitimi aldı. Pazarlama alanında girişimcilik yapan Siegmund, 2016'dan bu yana Saksonya-Anhalt Eyalet Meclisinde yer alıyor ve AfD'nin eyalet meclisi grubunun başkanlarından biri olarak görev yapıyor.
Saksonya-Anhalt Eyalet Meclisinin resmi açıklamasında, söz konusu toplantıda göçmen kökenli milyonlarca kişinin Almanya'dan gönderilmesini öngören bir planın tartışıldığı belirtildi.
Siegmund, Kasım 2023'te Potsdam'da düzenlenen ve göçmenlerin Almanya'dan gönderilmesine ilişkin görüşlerin ele alındığı toplantıya katıldı. Saksonya-Anhalt Eyalet Meclisi, Siegmund'un bu toplantıya katılmasının ardından Şubat 2024'te Çalışma, Sosyal İşler, Sağlık ve Eşitlik Komisyonu Başkanlığından alındığını açıkladı.
Seçim sonuçlarının ardından destekçilerine seslenen Siegmund, "Bu ülkede tarih yazdık." ifadesini kullandı ve Saksonya-Anhalt'taki sonucun Almanya genelinde siyasi bir değişimin başlangıcı olduğunu savundu.
AfD Eş Başkanı Tino Chrupalla da 2029'u işaret ederek, "En geç 2029 belirleyici seçim yılı olacak. O zamana kadar bu ülkede ikinci dönüşümü gerçekleştirmiş olacağız ve ardından Almanya'yı yöneteceğiz." dedi.
GÖZLER AFD'NİN LİDERLERİNE ÇEVRİLDİ
Saksonya-Anhalt seçimlerinin ardından AfD'nin federal düzeydeki liderleri yeniden mercek altına alındı. Partinin federal yönetiminde Alice Weidel ve Tino Chrupalla eş genel başkan olarak görev yapıyor. İki isim, 4 Temmuz 2026'da düzenlenen AfD Federal Kongresi'nde görevlerine yeniden seçildi. Ayrıca Weidel ve Chrupalla, Federal Meclis'teki AfD grubunun da eş başkanlığını yürütüyor.
AFD'NİN EŞCİNSEL EŞ BAŞKANI ALICE WEIDEL KİMDİR?
6 Şubat 1979'da Gütersloh'da doğan Alice Weidel, ekonomi eğitimi aldı ve ekonomi alanında doktora yaptı.
Aynı zamanda eşcinsel olan Weidel, 2017'den bu yana Alman Federal Meclisi'nde milletvekili olarak görev yapıyor. AfD'nin resmi kayıtlarına göre 2022'den bu yana partinin Bundessprecher'i, 2021'den bu yana da Tino Chrupalla ile birlikte AfD Federal Meclis Grubu'nun eş başkanı.
Weidel, özellikle göç, Avrupa Birliği, enerji ve ekonomi politikaları üzerinden yaptığı sert eleştirilerle Alman siyasetinin öne çıkan isimleri arasında bulunuyor.
TİNO CHRUPALLA KİMDİR?
AfD'nin diğer federal lideri Tino Chrupalla, 14 Nisan 1975'te Weißwasser'da doğdu.
Chrupalla, üniversite eğitimi yerine mesleki eğitim aldı. 1991-1994 yılları arasında boyacı ve vernikçi eğitimi gördü, 2000-2003 yılları arasında Dresden'deki Esnaf ve Zanaatkarlar Odasında ustalık eğitimi alarak boya ve dekorasyon ustası oldu.
2015'te AfD'ye katılan Chrupalla, 2017'den bu yana Alman Federal Meclisi'nde milletvekili. 2019'dan bu yana AfD'nin federal sözcülerinden biri olan Chrupalla, 2021'den itibaren Alice Weidel ile birlikte AfD Federal Meclis Grubu'nun eş başkanlığını yürütüyor.
Chrupalla, 2017 ve 2021 seçimlerinde Görlitz seçim bölgesinden doğrudan milletvekili seçildi. Federal Meclisin güncel biyografisine göre evli ve üç çocuk babası.
Chrupalla'nın siyasi söyleminde özellikle göç, enerji, ekonomi ve Almanya'nın dış politikası öne çıkıyor. Ağustos 2026'da yaptığı bir açıklamada AfD'nin önce eyaletlerde, ardından federal düzeyde iktidara gelmek istediğini ifade etti.
ALMANYA'DA SİYASİ DENGELER SARSILDI! HÜKÜMETİ KURABİLECEKLER Mİ?
Saksonya-Anhalt seçiminde AfD'nin yüzde 44,4 oy alarak 39 sandalye kazanması beklenirken, partinin mutlak çoğunluk için gereken 42 sandalyeye ulaşamaması hükümet kurma sürecini belirsiz bıraktı.
CDU'nun AfD ile işbirliğini reddetmesi, buna karşılık BSW'nin tüm partilerle görüşmeye açık olduğunu açıklaması, eyaletteki koalisyon hesabını daha da karmaşık hale getirdi.
Seçim sonucu, AfD'nin Almanya'nın doğusundaki güçlü konumunu bir kez daha ortaya koyarken, partinin 2029 federal seçimlerine yönelik iktidar hedefini de siyasi tartışmaların merkezine taşıdı.
Öte yandan Reuters, seçim sonucunu, AfD'nin Almanya'da bir eyalet hükümetinde iktidara gelebilmesinin önünü açabilecek tarihi bir gelişme olarak yorumladı.