Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (UAEA) gizli raporu ortaya çıktı. Rapora göre İran, İsrail’in 13 Haziran’da başlattığı saldırılardan hemen önce, “silah yapımına yakın” seviyede zenginleştirilmiş uranyum stokunu artırdı. Bu gelişme, bölgede nükleer kriz endişelerini yeniden alevlendirdi.
Gizli rapor dünya basınına sızdı
UAEA’nın üye ülkelerle paylaştığı ve Associated Press tarafından ele geçirilen gizli raporda, İran’ın uranyum faaliyetlerine ilişkin dikkat çeken detaylar yer aldı. Rapora göre Tahran yönetimi, 13 Haziran itibarıyla yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş 440,9 kilogram uranyum stokuna sahipti. Bu miktarın, Ajans’ın bir önceki raporunda açıklanan seviyeden 32,3 kilogram daha fazla olduğu belirtildi.
“Silah yapımına yakın” seviyede uranyum
Raporda, İran’ın elindeki stokların nükleer silah üretimine yönelik ciddi bir risk oluşturduğuna işaret edildi. UAEA uzmanlarına göre 42 kilogramlık yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyum, yüzde 90’a çıkarılması halinde teorik olarak 1 nükleer bomba yapmaya yetecek kapasiteye sahip.
Denetimler askıya alındı
İsrail’in haziran ayında gerçekleştirdiği bombardımanların ardından, UAEA’nın İran’daki tesislerdeki denetimlerini tam anlamıyla sürdüremediği kaydedildi. Raporda, Ajans müfettişlerinin güvenlik gerekçesiyle İran’dan çekildiği, Tahran yönetiminin ise işbirliğini kesmesinin “derin üzüntü verici” bir gelişme olduğu vurgulandı.
UAEA Başkanı Grossi’den uyarı
Raporda görüşlerine yer verilen UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi, denetimlerin bir an önce yeniden başlaması gerektiğini söyledi:
“Ajansın denetimlerinin tam olarak yeniden başlamasını sağlayacak teknik düzenlemelerin gecikmeden tamamlanması gerekiyor.”
Bölgesel gerilim tırmanıyor
İsrail, İran’ı uzun süredir nükleer silah geliştirmekle suçluyor. Haziran ayında Tahran’ın çeşitli kentlerindeki nükleer tesislere düzenlenen saldırılar, bölgedeki gerginliği daha da artırdı. Uzmanlara göre UAEA raporunun sızması, Ortadoğu’da nükleer kriz ihtimalini gündemin üst sırasına taşıdı.