Okulların açılmasına sayılı günler kala astronomik servis ücretleri velileri sarı taksiye yöneltti. İstanbul'da aynı okulda okuyan ve birbirine yakın bölgelerde yaşayan çocukların aileleri, taksi durakları ve taksicilerle sabah-akşam düzenli ulaşım için anlaşmaya başladı.
AİLER ULAŞIM KONUSUNDA KENDİ ARALARINDA ANLAŞMAYA VARDI
Özellikle kısa mesafeli güzergâhlarda dört öğrenciyi aynı taksiyle okula gönderme modeli giderek yaygınlaşıyor. Dört ailenin taksi ücretini paylaşması halinde kişi başına düşen yıllık ulaşım maliyeti bazı güzergâhlarda servis tarifesinin yaklaşık yarısına kadar geriliyor. 2026-2027 dönemi için belirlenen resmi tarifede yıllık servis ücretleri mesafeye göre 40 bin liradan başlıyor 200 bin liraya kadar çıkıyor. Mesafe uzadıkça ücret artarken özel okullarda ek hizmetlerle birlikte ailelerin karşısına çok daha yüksek faturalar çıkabiliyor. Yükselen maliyetler karşısında bazı veliler ise çözümü sarı takside buldu. Yapılan hesap, özellikle kısa mesafelerde farkın oldukça yüksek olduğunu ortaya koyuyor. İstanbul'da sarı takside minimum yolculuk ücreti 230 lira. Yaklaşık 3 kilometrelik kısa bir okul güzergâhının minimum ücret üzerinden gerçekleştiği varsayıldığında gidiş ve dönüşün günlük toplam maliyeti 460 lirayı buluyor.
22 BİN LİRALIK FARK OLUŞTU
Aynı mesafede 1-3 kilometre için resmi okul servisi tarifesi yıllık 42 bin 804 lira seviyesinde bulunuyor. Böylece dört öğrencinin taksiyi ortak kullanması halinde aile başına yaklaşık 22 bin liralık fark ortaya çıkıyor. Bu örnekte sarı taksinin kişi başı maliyeti resmi servis tarifesinden yaklaşık yüzde 52 daha düşük oluyor. Ancak sarı taksi ile okul servisi arasındaki fiyat farkının tamamını yalnızca kilometre maliyeti üzerinden değerlendirmek mümkün değil. Servis ücretlerinin arkasında yakıt ve araç giderlerinin yanı sıra okul taşımacılığına özgü önemli maliyetler de bulunuyor. Araçların belirlenen standartlara uygunluğu, bakım ve sigorta giderleri, sürücülere ilişkin yükümlülükler, denetimler ve diğer yasal gereklilikler servis işletmelerinin maliyetini yükseltiyor. Özellikle küçük yaştaki öğrencilerin taşındığı araçlarda kamuoyunda "hostes" olarak bilinen rehber personelin bulunması da önemli bir maliyet kalemi oluşturuyor.
VELİLER KENDİ SERVİSİNİ DE KURDU
Hatta çocukları aynı okulda okuyan bazı ailelerin kendi araçlarıyla da benzer bir paylaşım sistemine geçtiği görülüyor. Veliler haftanın günlerini kendi aralarında bölüşüyor. Bir gün bir aile, ertesi gün başka bir aile çocukları okula götürüp getiriyor. Böylece servis maliyeti ortadan kalkarken yakıt ve zaman yükü aileler arasında paylaşılmış oluyor.Bu durum ekonomik açıdan cazip görünse de uygulamanın güvenlik tarafı önemli soru işaretlerini beraberinde getiriyor. Okul servisleri öğrenci taşımacılığına ilişkin özel standartlara ve denetimlere tabi tutulurken, sarı taksiler okul servisi olarak tasarlanmış araçlar değil. Özellikle küçük yaştaki çocukların aileleri olmadan düzenli olarak taksiyle taşınması; çocukların araca bindirilmesi ve okul kapısında teslim edilmesi, emniyet kemeri ve çocuk koltuğu kullanımı ve gözetim gibi başlıklarda risk oluşturabiliyor.