Salgında kontrol elden gidiyor

Halihazırda 2 milyon 388 bin insana koronavirüsün bulaştığı ABD'de, eyaletlerin neredeyse yarısında vaka sayıları yeniden fırladı. Özellikle Arizona, Teksas, Kuzey ve Güney Carolina ve Florida’da büyük artışlar var.

Koronavirüsü hafife alan ve şu anda ise köşeye sıkışan ABD Başkanı Donald Trump, salgın sırasında yaptığı ilk seçim mitinginde büyük bir pot kırdı.

122 bini aşkın can kaybının kayıtlara geçtiği ABD'nin lideri Trump "Test yaparsanız, daha çok sayıda insanı, daha çok sayıda vakayı bulursunuz. Ben de ekibime 'Testleri yavaşlatın' dedim" dedi.

Bu sözler üzerine açıklama yapmak zorunda kalan Beyaz Saray, Trump'ın şaka yaptığını savundu. Ancak ABD lideri aynı görüşleri bu kez Twitter hesabından paylaştı.

Beyaz Saray'ın ekonomik danışmanı Larry Kudlow ise, bazı eyaletlerdeki vaka sayılarında ani artış görülse de, pandeminin ikinci dalgasının gerçekleşmediğini savundu.

Reuters'ın haberine göre Kudlow yaptığı açıklamada, "Bazı sıcak bölgeler var. Bunları takip ediyoruz" diyerek ülke çapında yaygın bir şekilde işletmelerin kapatılmasının mümkün olmadığını da sözlerine ekledi:

"Şu anda bu meseleyle nasıl baş edeceğimizi biliyoruz. Geçen kıştan beri büyük bir mesafe katedildi. İkinci bir dalga gelmiyor."

Ancak dünya çapında Covid-19 salgını ile mücadelede en başarılı ülkelerden biri olarak örnek gösterilen Güney Kore, ikinci dalganın çoktan patladığını resmen duyurdu.

Kore Salgın Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezleri Başkanı Jeong Eun-kyeong, salgının ilk dalgasının Nisan ayına kadar devam ettiğini kaydetti. Fakat Mayıs ayından bu yana başkent Seul'ün gece klüplerinin de içinde olduğu bazı yerlerde yeni vaka grupları ortaya çıktı.

Birinci dalganın ortaya çıkışı ile bitişi arasında en yüksek noktasında 1.000'i bulan vaka sayıları üç gün üst üste sıfıra çıkacak şekilde düşürülmüştü. Ülkede son 24 saat içinde 46 yeni vaka ortaya çıktı, bir kişi hayatını kaybetti.

Doktor Jeong, son ortaya çıkan vakalarla birlikte ülkenin salgında ikinci dalgayı yaşadığına ve bunun devam edeceğine kanaat getirdiğini söyledi.

Şu ana kadar Salgın Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezleri, ortaya çıkan yeni vakaları birinci dalganın devamı sayıyordu.

Fakat Dr Jeong artık, Mayıs ayının başlarındaki bayram tatilinin Seul büyükşehir bölgesinde yoğunlaşan yeni bir dalganın başlangıcını oluşturduğuna kuşku kalmadığını aktarıyor. Bu bölgede daha önce çok az sayıda vaka yaşanmıştı.

Pazartesi günü erken saatlerde başkent Seul'ün güneyindeki Daejeon kentinin yöneticileri, az sayıda yeni vaka ortaya çıkması ardından müzeler, kütüphaneler gibi kamusal alanlarda bir araya gelmeyi yasakladı.

Seul Belediye Başkanı Park Won-soon, günlük yeni vaka sayısı önümüzdeki üç gün boyunca 30'ları görürse ve hastanelerdeki doluluk oranı yüzde 70'i aşarsa, kentte yeniden sıkı sosyal mesafe önlemleri ilan edilebileceğini açıkladı.

Güney Kore, salgını bütün ülkeyi evde kalmaya zorlamadan kontrol altına almayı başarmış, onun yerine gönüllü sosyal mesafelenme ve sıkı bir test yapıp temasları izleme stratejisi uygulamıştı.

Ülkede ilk vakanın bildirildiği 20 Ocak tarihinden bu güne kadar toplam 281 kişi Covid-19'dan hayatını kaybetti, bugüne kadar toplam 12 bin 484 vaka tespit edildi.

İki hafta kadar önce ülkede hiç vaka kalmadığını duyuran Yeni Zelanda’da ise, yeni vakalar ortaya çıkıyor. Yurtdışından gelen 9 yeni vakanın belirlenmesinin ardından son 24 saatte iki test daha pozitif sonuç verdi.

Halihazırda koronavirüs salgınının merkez üssü olan Brezilya'da ise, durum içler acısı. Vaka sayısının 1 milyon 111 bini geçtiği Güney Amerika ülkesinde, can kaybı da 51 bini aştı.

ABD'nin ardından hem vaka hem de ölü sayısında ikinci sırada yer alan Brezilya'da, uzmanlar salgının henüz en yüksek yayılma hızına eriştiği tepe noktasına haftalar olduğunu söylüyor.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), salgının başlangıcından bu yana hafta sonu dünya çapında en fazla yeni vakanın tespit edildiğini ve en çok bildirimin Kuzey ve Güney Amerika'dan geldiğini açıkladı.

Brezilya'nın aşırı sağcı Devlet Başkanı Jair Bolsonaro ve taraftarları ise, ülke salgınla kavrulurken hala karantina karşıtı gösteriler düzenliyor. Ekonominin çarklarının durmaması gerektiğini savunan Bolsonaro taraftarları, hafta sonu yine sokaklardaydı.

Ancak 'Tropik Trump' olarak bilinen ve salgını küçümseyen Bolsonaro'nun istifa etmesini isteyenler de sokaklara döküldü. Başkent Brasilia'da polis Kongre ve Yüksek Mahkeme binalarının önünden yürüyen karşıt grupların arasında barikat oluşturdu.

Bolsonaro karşıtları Başkan'ın azledilmesini istiyor. Siyasi amaçlarla polise müdahale etmekle suçlanan ve hakkında soruşturma başlatılan Brezilya lideri, bu iddiaları reddediyor.

Bu arada Yüksek Mahkeme de Bolsonaro'nun müttefikleriyle ilgili iki ayrı soruşturma yürütüyor. Geçen Perşembe günü Bolsonaro'nun aynı zamanda aile dostu olan eski bir yardımcısı yolsuzluk suçlamasıyla gözaltına alındı.

'Tropik Trump', sokağa çıkma yasaklarının ekonomi üzerindeki yıkıcı etkisinin virüsün verebileceği zarardan çok daha büyük olacağını söyleyerek, kendi sağlık bakanlığının tavsiyelerine karşı çıkmıştı ve taraftarlarından bu konuda hala güçlü destek buluyor.

Salgın yayılıp ölümler arttıkça, art arda ikisi de doktor olan iki sağlık bakanı istifa etti. Bolsonaro'yu destekleyenler, Kongre ve Yüksek Mahkeme'nin onun yetkilerini kısıtlamaya çalıştığını söylüyorlar.

Salgın, daha yetersiz olduğu yoksul semtler ve yerli halkların yaşadığı ulaşımı zor bölgelerde daha hızlı yayılırken, sağlık hizmetlerinin kapasitesinin belli bölgelerde yetersiz kalacağı kaygıları var.

BBC Güney Amerika muhabiri Katy Watson, "Brezilya'da 'normale dönüş' ihtimali görünmüyor" diyor: "Brezilya Devlet Başkanı krizin başlarında Covid-19 için 'Yalnızca bir grip' demişti.

Nisan ayına gelinip vaka sayısı, ölümler hızla artmaya başladığında Bolsonaro hala 'Ben mezarcı değilim' diyerek rakam vermeyi reddediyordu. Bir hafta sonra ise sorulara 'Benden mucize beklemeyin' diye yanıt vermeye başladı.

Rekor düzeylere ulaşan son vaka sayıları bile başkanı tutumundan vazgeçirememiş görünüyor. Bolsonaro salgında yaşamını yitirenlerden pek bahsetmiyor. Onun yerine Brezilya'nın 'duramayacağını' ekonominin yeniden tam kapasite çalışması ve ülkenin normale dönmesi gerektiğinden söz ediyor.

Fakat 1,1 milyon kişinin hastalandığı 50 bin kişinin öldüğü bir yerde 'normal' de kalmıyor. Brezilya bir krizin tam ortasında ve çok kişi ülkeyi bu krizden çıkaracak bir liderden yoksun olduklarını düşünüyor."

Brezilya'da son günlerde, koronavirüsten günde yaklaşık 1000 kişi hayatını kaybediyor. Hafta sonları bu rakam biraz daha düşük çıkıyor. Bir çok uzman gerekli olanın ancak yirmide biri kadar test yapıldığı için vaka sayılarının düşük çıktığını asıl sayıların çok daha yüksek olduğunu düşünüyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ise, 183 bin rekor günlük vakanın ardından yaptığı açıklamada, virüsün hala ölümcül olduğunu ve gücünü kaybettiğine dair henüz önemli bir işaret bulunmadığını bildirdi.

DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, "Neredeyse her gün yeni ve korkunç bir rekora ulaşıyoruz. Bazı ülkelerde vaka ve ölüm sayısındaki hızlı artış devam ediyor" diye konuştu.

Son verilere göre, dünya üzerinde pozitif sonuç veren testlerin oranı 9 milyon 188 bini, can kaybı ise 474 bini buldu. ABD ve Brezilya'yı 592 bin vakayla Rusya, 440 bin vakayla da Hindistan izliyor.