Türkiye'de sebze ve meyve ticaretinin kurallarını değiştirmeyi hedefleyen Hal Yasası için Meclis mesaisi başladı. Uzun süredir üzerinde çalışılan düzenleme kapsamında market raflarında yerli ürün zorunluluğu, aracı ve komisyoncuların devreden çıkarılması, tarladan satış noktasına kadar ürün takibi ve kurallara uymayanlara hapis ile idari para cezası getirilmesi planlanıyor.
Daha önce birkaç yasama döneminde gündeme gelmesine rağmen hayata geçirilemeyen düzenlemenin bu dönem Meclis'ten geçirilmesi hedefleniyor.
Hazine ve Maliye, Ticaret, Tarım ve Orman ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlıklarının hazırladığı taslak üzerinde AK Parti Grubu ve ilgili bakanlıkların bürokratları çalışıyor.
Yaklaşık 30 maddeden oluşan ilk taslak, yapılan çalışmalar sonucunda 9 maddeye indirildi.
MARKET RAFLARINDA YERLİ ÜRÜN ZORUNLULUĞU GELİYOR
Yeni Hal Yasası taslağının dikkat çeken başlıklarından biri zincir marketlerde yerli ürün satışına yönelik düzenleme oldu.
AK Parti kaynaklarından edinilen bilgilere göre market raflarının büyük bölümünde yerli ürün bulundurulması zorunlu hale getirilecek.
Yerli ürün satan marketlere vergisel teşvikler sağlanması da planlanıyor.
Böylece hem yerli ürünlerin zincir marketlerde satışının teşvik edilmesi hem de market raflarındaki paylarının artırılması amaçlanıyor.
KOMİSYONCUDAN KOMİSYONCUYA SATIŞA SON VERİLMESİ HEDEFLENİYOR
Düzenlemenin en önemli hedeflerinden biri, üretici ile tüketici arasındaki aracıların azaltılması olacak.
Taslak kapsamında komisyoncudan komisyoncuya ürün satışının önlenmesi, aracıların ve komisyoncuların devreden çıkarılması planlanıyor.
Bu değişiklikle ürünlerin el değiştirmesinden kaynaklanan kural dışı fiyat artışlarının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Üreticilerin ürünlerini doğrudan marketlere, tüketicilere veya çevrim içi satış kanallarına ulaştırmasının kolaylaştırılması da düzenlemenin hedefleri arasında bulunuyor.
TARLADAN SOFRAYA SIKI TAKİP! FİYAT HAREKETLERİ İZLENECEK
Yeni düzenlemeyle gıda ürünlerinin üretimden satış noktasına kadar geçirdiği süreçlerin daha sıkı denetlenmesi öngörülüyor.
Ürün kayıtları ve fiyat takibi güçlendirilerek tarladan market rafına kadar uzanan ticaret sürecinin izlenmesi sağlanacak.
Bu kapsamda kayıt dışı işlemlerin, vergi kayıplarının ve spekülatif fiyat hareketlerinin önlenmesine yönelik maddeler hazırlanacak.
Hallerde stok takibi, kalite sınıflandırması ve gıda güvenliği denetimlerine ilişkin sorumlulukların da artırılması planlanıyor.
HALLERDE DİJİTAL TAKİP GÜÇLENDİRİLECEK
Hal Yasası taslağıyla birlikte hallerde dijital takip sistemlerinin geliştirilmesi hedefleniyor.
Bildirim, satış ve denetim işlemlerinin dijital ortamda daha şeffaf ve hızlı yürütülmesini sağlayacak düzenlemeler yapılacak.
Bu sistemle ürün hareketlerinin ve satış süreçlerinin daha etkin biçimde takip edilmesi amaçlanıyor.
TARIMSAL KOOPERATİF SAYISI İKİ KATINA ÇIKARILACAK
Taslakta üretici örgütlerinin güçlendirilmesine yönelik düzenlemeler de yer alıyor.
Bu kapsamda Türkiye'deki tarımsal kooperatif sayısının iki katına çıkarılması öngörülüyor.
Üreticilerin örgütlü yapılar üzerinden desteklenmesi ve ürünlerini doğrudan satış kanallarına ulaştırabilmelerinin kolaylaştırılması hedefleniyor.
KURALLARA UYMAYANA HAPİS VE İDARİ PARA CEZASI
Yeni Hal Yasası'nın en dikkat çekici başlıklarından biri de kuralları ihlal edenlere uygulanması planlanan yaptırımlar oldu.
Satış ve fiyatların şeffaflığını sağlamak amacıyla getirilecek kurallara uymayanlara idari para cezaları ve hapis cezası uygulanması öngörülüyor.
Düzenlemeyle fiyatların kural dışı yükseltilmesinin, kayıt dışı ticaretin ve vergi kayıplarının önlenmesi amaçlanıyor.
Henüz taslak aşamasında bulunan düzenlemede ceza miktarları ve hapis sürelerine ilişkin ayrıntılar paylaşılmadı.
Meclis çalışmalarının başlamasıyla birlikte yeni Hal Yasası'nın bu yasama döneminde hayata geçirilmesi hedefleniyor.