ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonları 5. haftasını geride bırakırken, Hayfa Üniversitesi’nden Elad Giladi’nin kaleme aldığı analiz dünya gündemine bomba gibi düştü.
"İran Savaşı Yeni Bir Bölgesel Düzen Yaratabilir: Daha Az ABD, Daha Çok Türkiye" başlığıyla yayımlanan yazıda, bölge başkentlerinin kapalı kapılar ardında yeni ittifaklar kurduğu ifade edildi.
ABD "GARANTÖR" DEĞİL, SADECE "PARTNER" OLACAK
Savaşın başlamasıyla birlikte bölge ülkelerinin savunma stratejilerinde köklü bir revizyona gittiği belirtilen analizde, Washington’a olan aşırı güvenin yerini "ihtiyatlı bir mesafe"ye bıraktığı vurgulandı. Yazıya göre; Körfez ülkeleri artık ABD’yi tek güvenlik garantörü olarak değil, sadece bir partner olarak konumlandırmak istiyor.
TÜRKİYE'NİN "KİLİT ROLÜ" VE SAVUNMA SANAYİSİ
Analizde Türkiye’nin son dönemde Suudi Arabistan, Mısır ve BAE ile geliştirdiği stratejik bağların, yeni bölgesel düzenin temel taşı olduğu ifade edildi.
Hakan Fidan’ın Vizyonu: Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın "Bölge ülkeleri kendi sorunlarını çözmezse dış güçler kendi çıkarlarını dayatır" yaklaşımının Riyad ve diğer başkentlerde tam karşılık bulduğu belirtildi.
Savunma Sanayisi Alternatifi: Türkiye’nin gelişmiş savunma teknolojilerinin, ABD silahlarına bağımlı olan Körfez ülkeleri için hayati bir "güvenlik çeşitlendirmesi" sunduğuna dikkat çekildi.
19 MART ZİRVESİ: YENİ DÜZENİN AYAK SESLERİ
Yazıda, 19 Mart'ta Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Pakistan dışişleri bakanları arasında gerçekleşen dörtlü zirve, "yeni arayışın en somut örneği" olarak gösterildi. Bu bloklaşmanın, dış müdahalelerden bağımsız, içeriden inşa edilen bir bölgesel düzenin imkanlarını aradığı kaydedildi.
İSRAİL DENKLEM DIŞI MI KALIYOR?
Haaretz’deki analizin en dikkat çekici kısımlarından biri de İsrail’in gelecekteki konumu oldu. Körfez ülkelerinin İran’a karşı İsrail ile benzer kaygılar taşısa da, Tel Aviv ile aynı siyasi blokta görünmekten kaçındıkları belirtildi. Bu durumun, Türkiye’nin merkezinde yer alacağı yeni yapıda İsrail’in "denklem dışı" kalmasına yol açabileceği uyarısı yapıldı.