Hürmüz Boğazı’nda yaşanacak olası bir kesinti, kamuoyunda genellikle petrol fiyatları üzerinden tartışılsa da madalyonun diğer yüzünde "Gıda Güvenliği" tehlikesi yatıyor.
Stratejist ve yazar Alparslan Tekbaş,Türkgün'de küresel gübre ticaretinin kalbi olan bu dar geçidin Türk çiftçisi ve tüketicisi için ne ifade ettiğini analiz etti.
GÜBREDE DIŞA BAĞIMLILIK VE "ÜRE" KRİZİ
Tekbaş’ın analizine göre, Türkiye tarımının en büyük handikapı olan gübre tedariki, Hürmüz Boğazı’na göbekten bağlı:
Türkiye’nin yıllık 2.5-3 milyon ton olan azotlu gübre ihtiyacının yaklaşık 2 milyon tonu dışarıdan karşılanıyor.
Küresel üre ticaretinin yaklaşık yarısı Orta Doğu kaynaklı ve bu yükün tamamı Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor. Boğazın kapanması, gübre hammaddesinin tarlaya ulaşamaması demek.
Tekbaş, 12 gün süren geçmiş çatışmalarda gübre fiyatlarının anında 515 dolara fırladığını hatırlatarak; olası bir uzun süreli kapanmada fiyatların kontrol edilemez noktaya geleceğine dikkat çekiyor.
ENERJİ-GÜBRE-GIDA ZİNCİRİ
Hürmüz’deki krizin neden bir "mutfak yangınına" dönüşeceği şu zincirle açıklanıyor:
Petrol ve Gaz Artışı: Boğaz kapanırsa petrolün varili 150 doları aşar.
Hammadde Krizi: Azotlu gübrenin ana hammaddesi olan doğal gaz fiyatları fırlar.
Üretim Kaybı: Yüksek maliyet nedeniyle çiftçi gübre atamazsa verim düşer.
Gıda Enflasyonu: Azalan arz, market raflarında fahiş fiyat artışlarını tetikler.
Kaynak: Haber Merkezi