ABD merkezli The National Interest dergisine göre, Ortadoğu’da onlarca yıldır süren ABD ve İsrail merkezli güç mimarisi çözülme sürecine girdi. Analizde, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında sessizce şekillenen yeni jeopolitik eksenin, bölgeyi Washington’sız yeni bir döneme taşıdığı vurgulandı.
ABD MERKEZLİ ORTADOĞU DÜZENİ ÇÖKÜYOR
Haberde, ABD’nin Ortadoğu’da hâlâ önemli bir askerî varlığa sahip olmasına rağmen, siyasi ve stratejik yön verme kapasitesini büyük ölçüde kaybettiği ifade edildi. Washington’un, bölgede “çekilmek isteyen ama çıkamayan bir güç” görüntüsü verdiği belirtilirken, eski düzenin fiilen sona erdiği kaydedildi.
GAZZE SAVAŞI KIRILMA NOKTASI OLDU
Analize göre İsrail-Gazze Savaşı, yalnızca güvenlik dengelerini değil, bölgesel güç mimarisini de kökten sarstı. Gazze sonrası dönemde artan istikrarsızlık, ABD’nin Arap Baharı sonrasında izlediği politikaların uzun vadeli sonuçlarıyla birleşerek mevcut düzenin çöküşünü hızlandırdı.
İSRAİL DAHA YALNIZ, ABD DAHA ETKİSİZ
The National Interest’e göre İsrail, 7 Ekim öncesine kıyasla bugün bölgede çok daha izole bir konumda bulunuyor. Çok cepheli güvenlik tehditleriyle karşı karşıya kalan Tel Aviv yönetimi, geleneksel caydırıcılığını kaybederken; ABD ise askerî üslerine rağmen stratejik liderlik rolünü sürdüremiyor.
ÜÇLÜ BLOK: TÜRKİYE, SUUDİ ARABİSTAN VE PAKİSTAN
Analizde, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında şekillenen üçlü ittifakın, bölgesel siyasetin yeni merkezlerinden biri haline geldiği vurgulandı. Bu bloğun iki temel hedefi olduğu ifade edildi
İSRAİL’İ CAYDIRMAK
ABD etkisinin zayıfladığı Ortadoğu’da çok kutuplu, bölgesel aktörlerin belirleyici olduğu yeni bir düzen inşa etmek
SUUDİ-PAKİSTAN ASKERÎ YAKINLAŞMASI DENGELERİ DEĞİŞTİRİYOR
Haberde, Suudi Arabistan’ın tarihsel olarak güvenlik alanında Pakistan’a dayanan bir model benimsediği hatırlatıldı. Son dönemde Riyad ile İslamabad arasında derinleşen savunma iş birliğinin, Suudi Arabistan’ı fiilen Pakistan’ın nükleer güvenlik şemsiyesi altına soktuğu ve bunun bölgedeki güç dengelerini kökten değiştirebilecek bir gelişme olduğu ifade edildi.
TÜRKİYE YENİ EKSENİN MERKEZİNDE
Analize göre Türkiye, hem NATO üyesi olması hem de çok kutuplu dünya düzeninde bağımsız bir jeopolitik çizgi izlemesi nedeniyle bu yeni eksenin kilit aktörlerinden biri konumunda bulunuyor. Türkiye’nin askerî kapasitesi, savunma sanayii gücü ve diplomatik etkinliğiyle üçlü ittifakta belirleyici rol üstlendiği vurgulandı.
2001 SONRASI DÜZEN FİİLEN SONA ERDİ
The National Interest’e göre Suudi Arabistan–Pakistan–Türkiye ekseni, 2001 sonrası ABD merkezli Ortadoğu düzeninin fiilen sona erdiğini gösteren en net işaretlerden biri olarak öne çıkıyor. Bölgenin artık ABD ve İsrail merkezli güvenlik mimarisinden uzaklaşarak, bölgesel güçlerin belirleyici olduğu yeni bir jeopolitik döneme girdiği ifade ediliyor.
KAYNAK: SABAH GAZETESİ