İcbar suretiyle irtikap nedir, ne anlama gelir? İcbar suretiyle irtikap cezası hapis mi?
Hukuk sisteminde rüşvetten 'tek taraflı baskı' unsuruyla ayrılan icbar suretiyle irtikap suçu, kamu görevlisinin yetkisini bir menfaat temini için zorlama aracı olarak kullanmasıyla gerçekleşir. İşte detaylar...
Kamu yönetiminde şeffaflık ve dürüstlük ilkelerini zedeleyen en ağır suçlardan biri olan "icbar suretiyle irtikap", yargı gündemindeki yerini koruyor. Vatandaşın çaresizliğinden yararlanan veya nüfuzunu kullanarak baskı kuran kamu görevlileri için Türk Ceza Kanunu ağır yaptırımlar öngörüyor.
YETKİ KULLANARAK VATANDAŞTAN MENFAAT SAĞLAMAK
Hukuk literatüründe "manevi cebir" olarak tanımlanan bu suç, bir kamu görevlisinin yetkilerini kullanarak vatandaşı kendisine menfaat sağlamaya zorlamasıyla oluşuyor. Rüşvetten farklı olarak, burada bir "anlaşma" değil, memur tarafından uygulanan bir tek taraflı baskı söz konusu.
RÜŞVET İLE ARASINDAKİ FARK
Baskı varsa irtikap: Memur işi yokuşa sürüp para isterse bu "irtikap"tır; sadece memur suçlu sayılır.
Anlaşma varsa rüşvet: İki taraf gönüllü bir çıkar ilişkisine girerse bu "rüşvet"tir; her iki taraf da cezalandırılır.
Türk Ceza Kanunu'nun 250. maddesine göre, icbar suretiyle irtikap suçunu işleyen kamu görevlileri 5 yıldan 10 yıla kadar hapis cezası ile yargılanıyor. Eğer baskı, kişinin haklı bir işinin engelleneceği korkusuyla yapılmışsa, ceza oranları bu kapsamda değerlendiriliyor.
