Dünya yeni bir enerji krizine mi sürükleniyor? Petrol fiyatları, savaş öncesine göre yüzde 53 arttı
Dünyanın en büyük petrol üreticileri arasında bulunan Birleşik Arap Emirlikleri, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü ve OPEC+ üyeliklerinden ayrılma kararı aldı. Peki bu karar piyasaları nasıl etkileyecek?
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), "ulusal çıkarları" doğrultusunda 1 Mayıs itibarıyla Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC+ üyeliklerinden ayrılma kararı aldığını duyurdu.
Resmî haber ajansı WAM tarafından aktarılan BAE açıklamasında, "Bu karar, BAE'nin uzun vadeli stratejik ve ekonomik vizyonunu ve dönüşen enerji profilini yansıtıyor" denildi. "Örgütte bulunduğumuz süre boyunca herkesin yararına olacak şekilde önemli katkılarda bulunduk hatta daha büyük fedakârlıklar yaptık” ifadelerine yer verilen açıklamada, "Ancak artık çabalarımızı ulusal çıkarlarımız ne gerektiriyorsa ona odaklamanın zamanı geldi" denildi. İran savaşı nedeniyle 1970'lerden beri yaşanan en büyük petrol krizinin ortasında gelen bu kararın, BAE'nin komşusu ve bölgedeki rakibi Suudi Arabistan'ın güdümündeki OPEC'i daha da zayıflatması ve piyasalarda yeni türbülanslara neden olması bekleniyor.

DÜNYA PETROLÜNÜN YARSINI KONTROL EDİYOR
OPEC, 1960 yılında Venezuela, İran, Irak, Suudi Arabistan ve Kuveyt tarafından kuruldu. Daha sonra bu ülkelere BAE dâhil petrol üreticisi başka ülkeler de eklendi. OPEC+ ise 2016'da OPEC üyelerine petrol üreticisi 10 ülkenin daha katılımıyla oluşturuldu. OPEC+ İran savaşından önce dünya petrolünün yarısına yakınını kontrol ediyordu. Savaş öncesi OPEC+ üyesi 22 ülke içindeki en büyük dördüncü petrol üreticisi olan BAE, daha önce OPEC üretim kotalarından rahatsızlığını dile getirmişti. Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) petrol üreticileri örgütü OPEC’ten ayrılma kararı, birliğin küresel piyasalar üzerindeki nüfuzuna yönelik en ciddi testlerden biri olarak görülüyor. 1970'lerde dünya petrol arzının yarısından fazlasını yöneten örgütün payı yüzde 36'ya gerilerken, en büyük üçüncü ihracatçısının ittifaktan kopması, küresel enerji dengelerinde kartların yeniden dağıtılmasına neden oluyor.
BAE, OPEC'İN EN BÜYÜK İHRACATÇILARINDAN BİRİ Mİ?
BAE örgütün en stratejik üyelerinden biridir. 2025 verilerine göre Suudi Arabistan ve Irak'ın ardından birliğin üçüncü büyük ihracatçısı konumundaydı. Hürmüz Boğazı'ndaki mevcut aksamalar ihracat akışını değiştirse de BAE'nin ayrılığı, örgütün toplam kapasitesinde büyük bir boşluk yaratıyor. BAE, günlük 3,1 milyon varillik üretimiyle örgüt içinde dördüncü sırada yer alıyor. Uzmanlar, örgüt bağlarından ayrılan BAE'nin, yaptığı dev yatırımlar sayesinde günlük üretimini kısa sürede 1 milyon varil daha artırabileceğini belirtiyor.

PİYASALARA ETKİSİ NE OLUR?
BAE'den de geçen ve savaş öncesi dünya petrolünün beşte birini taşıyan Hürmüz Boğazı'nın İran tarafından kapatılması, bir süredir Körfez petrolünün sevkiyatını ciddi şekilde sekteye uğratıyor. Hürmüz Boğazı'nın kapalı olmasının da etkisiyle petrol fiyatları, savaş öncesi döneme kıyasla yüzde 53 arttı. BAE'nin OPEC'ten ayrılma kararının ardından petrol fiyatlarında hafif bir düşüş kaydedildi.

Kaynak: Haber Merkezi